zajawka artykułu

ANTYOKSYDANTY – KOLOROWA RECEPTA NA ZDROWIE

Lubisz dbać o siebie i chcesz jak najdłużej zachować młody wygląd bez użycia skalpela? A może martwisz się o rozwój chorób, które mogą Cię dotknąć wraz z upływem lat? Jest na to rozwiązane! Wystarczy urozmaicić swoją dietę w produkty bogate w antyoksydanty. Wakacje to najlepszy czas na dostarczenie ich wraz z sezonowymi warzywami i owocami. Warto najpierw dowiedzieć się, czym są i jakie mają działanie na organizm.



Co to są antyoksydanty?

Grupa związków chemicznych zwanych również przeciwutleniaczami lub antyutleniaczami, których najważniejszym zadaniem jest zwalczanie wolnych rodników. Oksydanty, to cząsteczki przyspieszające rozwój procesu starzenia się oraz zwiększające ryzyko związane z powstawaniem chorób, takich jak miażdżyca, cukrzyca, Parkinson czy Alzheimer. Przeciwutleniacze codziennie usuwają ich nadmiar, chroniąc organizm przed szkodliwym działaniem, jaki mogą wywołać. W przypadku, gdy dochodzi do zachwiania równowagi pomiędzy ilością wytwarzanych oksydantów, a siłą zwalczania ich przez antyoksydanty, dochodzi do osłabienia układu odpornościowego. Organizm staje się słabszy, a ryzyko rozwoju chorób diametralnie wzrasta. Zjawisko tego zaburzenia nazywane jest stresem oksydacyjnym.


Jakie są przyczyny stresu oksydacyjnego?

Głównie zła dieta, stres oraz niezdrowy tryb życia. Przyjmowanie niektórych leków antydepresyjnych, antykoncepcyjnych lub sterydów, także może mieć wpływ na jego rozwój. Do stresu oksydacyjnego przyczyniają się również nieodpowiednie warunki środowiska i kontakt z toksycznymi substancjami. Pomimo tego, że ruch to zdrowie, nadmierny wysiłek, jakim jest sport wyczynowy, to prekursor tego zjawiska, a stres oksydacyjny rośnie stopniowo do rangi chorób cywilizacyjnych. Co robić, by się chronić? Unikać zanieczyszczonych środowisk, jak najmniej się stresować i spożywać produkty bogate w antyoksydanty.

Jakie są najsilniejsze przeciwutleniacze i gdzie możne je znaleźć?

Antyoksydanty dzielą się na endogenne i egzogenne. Do pierwszej grupy zalicza się te, które organizm samodzielnie wytwarza (melatonina, koenzym Q10). Druga grupa przeciwutleniaczy składa się z tych dostarczanych organizmowi z zewnątrz (witamina A, C, E, flawonoidy, karotenoidy). Do ustalenia zdolności przeciwutleniających surowców wykorzystuje się współczynnik ORAC. Im jest wyższy w 100 gramach produktu, tym dawka zawartych antyutleniaczy jest silniejsza.
Najwięcej antyoksydantów znajduje się w surowych warzywach i owocach, ponieważ obróbka termiczna przyczynia się do zmniejszenia ich ilości. Wyjątkiem są karotenoidy, które nie tracą swoich właściwości pod wpływem ciepła. Przeciwutleniacze również znajdują się w ziołach i przyprawach, takich jak kurkuma, cynamon, oregano czy imbir.


Źródła antyoksydantów:

β-karoten (prowitamina A) - papryka czerwona, dynia, pomidor, morela, marchew, bataty, natka pietruszki, szpinak, szczaw, sałata

witamina A – żółtko jaj, nabiał, masło, tłuste ryby, żółte owoce i warzywa

witamina C – dzika róża, porzeczka, truskawka, kiwi, cytrusy, jagody, kapusta, ziemniaki

witamina E – orzechy, oleje roślinne, produkty zbożowe pełnoziarniste, kukurydza, kiełki, brukselka, kapusta, mango

cynk – podroby, ostrygi, nasiona roślin strączkowych, produkty zbożowe z pełnego przemiału

selen – ryż, grzyby, czosnek, cebula, orzechy brazylijskie

polifenole – herbata biała, czerwona i zielona, wino czerwone


Warto wiedzieć, że przeciwutleniacze opóźniają proces starzenia się, ponieważ odpowiadają za syntezę elastyny i kolagenu, korzystnie wpływając na jędrność i strukturę skóry. Dodatkowo wzmacniają naczynia krwionośne, zapobiegając zakrzepom i pajączkom. Dzięki witaminie A, która przyspiesza odnowę komórkową warstwy rogowej, zmarszczki są mniej widoczne i bardziej wygładzone.

Dieta bogata w antyoksydanty jest w stanie uchronić organizm przed rozwojem chorób oraz postępującym i nieuniknionym procesem starzenia. Należy dodatkowo pamiętać o zrównoważonym trybie życia i zadbać o dobry, spokojny sen, podczas którego usuwany jest nadmiar wolnych rodników. Dzięki produktom z dużą zawartością przeciwutleniaczy, skutki uboczne letniego opalania czy kąpieli nie będą widoczne na skórze, dodatkowo pozostanie ona młoda i pełna blasku przez lata.